Nasionko do nasionka, aby wyrósł las

W specjalnie wyselekcjonowanych drzewostanach Puszczy Bukowej (Nadleśnictwo Gryfino) trwa zbiór nasion buka zwyczajnego. Tym samym leśnicy zapewniają trwałość drzewostanu na tym terenie.
28.07.2017 | Lidia Kmiecińska, specjalista Służby Leśnej, Nadleśnictwo Gryfino

W specjalnie wyselekcjonowanych drzewostanach Puszczy Bukowej (Nadleśnictwo Gryfino) trwa zbiór nasion buka zwyczajnego. Tym samym leśnicy zapewniają trwałość drzewostanu na tym terenie.

W trakcie tegorocznego zbioru Nadleśnictwo Gryfino planuje zebrać około 20 ton bukwi. Nasiona są zbierane wyłącznie na powierzchniach wytypowanych drzewostanów nasiennych - gospodarczych oraz wyłączonych, na łącznej powierzchni około 6 ha.

Puszcza Bukowa, która znajduje się w na terenie Nadleśnictwa Gryfino, jest unikatowym w całej Europie obiektem przyrodniczym. Powierzchnię ponad 9 tys. ha zajmują niezwykle cenne, pod względem hodowlanym jaki i krajobrazowym, lasy bukowe

Zbiór jest prowadzony z użyciem siatek cieniujących rozłożonych na dnie drzewostanów. Pozwoli to na zwiększenie efektywności zbioru, a także na ograniczenie wpływu grzybów pleśniowych, które negatywnie wpływają na jakość nasion.

W ostatnich, urodzajnych latach ten sposób zbioru pozwolił na zgromadzenie przez nadleśnictwo ponad 28 ton nasion. Nasiona opadłe na siatki są zbierane co 10 dni. Następnie, po wstępnym oczyszczeniu w lesie, są przewożone do budynku przechowalni nasion w Pniewie. Łącznie, w tym utworzonym w 2000 r. obiekcie, może być zmagazynowanych ok. 38 ton nasion tego gatunku. W przechowalni są poddawane dalszej obróbce.

W krótkim czasie od przyjęcia są ważone i jest określana ich wilgotność początkowa. Następnie są składowane na specjalnych drewnianych podestach, gdzie oczekują na dalszą obróbkę. Nasiona podlegają oczyszczeniu w wialni sitowo-pneumatycznej, pozwalającej na pozbycie się większości nasion pustych, tych z pasożytami, liści i innych zanieczyszczeń. Sprawia to, że do dalszej obróbki trafiają jedynie nasiona dobrej jakości. Oczyszczone w ten sposób partie nasion następnie są podsuszane w suszarniach do wilgotności mieszczącej się w przedziale 8-10 proc., która jest najbardziej optymalna do wieloletniego przechowywania.

Tona nasion o początkowej wilgotności od 25 – 35 proc. wymaga podsuszania trwającego ok. 72 godzin. Nasiona po podsuszeniu są jeszcze przebierane ręcznie, a następnie pakowane w foliowe worki, zgrzewane i umieszczane w kartonach w chłodni o temperaturze -10 °C. W takich warunkach mogą przetrwać nawet pięć lat.

W latach, gdy nie odnotowuje się obfitego urodzaju, każda z tak przygotowanych partii służy do posadzenia kolejnego pokolenia najlepszej jakości drzewostanów bukowych.